ияләшү

глаголТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма
Положительная формаОтрицательная форма
Инфинитив на -рга/-ргәияләшергәияләшмәскә
Инфинитив на -мак/-мәкияләшмәк
Имя действияияләшүияләшмәү
Причастие настоящего времениияләшүчеияләшмәүче
Причастие прошедшего времениияләшкәнияләшмәгән
Причастие будущего времени на -ачак/-ячакияләшәчәкияләшмәячәк
Причастие будущего времени на -асы/-ыйсыияләшәсеияләшмисе
Причастие будущего времени на -р/-ыр/-арияләшерияләшмәс
Деепричастие сопутствия действиюияләшепияләшмичә
Деепричастие предшествия действиюияләшкәнчеияләшмәгәнче
Деепричастие постдействияияләшкәчияләшмәгәч
минсинулбезсезалар
Желательное / повелительное наклонениеияләшимияләшияләшсенияләшикияләшегезияләшсеннәр
Желательное / повелительное накл. (отр. форма)ияләшмимияләшмәияләшмәсенияләшмикияләшмәгезияләшмәсеннәр
Условное наклонениеияләшсәмияләшсәңияләшсәияләшсәкияләшсәгезияләшсәләр
Условное наклонение (отр. форма)ияләшмәсәмияләшмәсәңияләшмәсәияләшмәсәкияләшмәсәгезияләшмәсәләр
Настояще-будущее времяияләшәмияләшәсеңияләшәияләшәбезияләшәсезияләшәләр
Настояще-будущее время (отр. форма)ияләшмимияләшмисеңияләшмиияләшмибезияләшмисезияләшмиләр
Прошедшее категорическое вр.ияләштемияләштеңияләштеияләштекияләштегезияләште(ләр)
Прошедшее категорическое вр. (отр. форма)ияләшмәдемияләшмәдеңияләшмәдеияләшмәдекияләшмәдегезияләшмәде(ләр)
Прошедшее неопределённое вр.ияләшкәнменияләшкәнсеңияләшкәнияләшкәнбезияләшкәнсезияләшкәннәр
Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма)ияләшмәгәнменияләшмәгәнсеңияләшмәгәнияләшмәгәнбезияләшмәгәнсезияләшмәгәннәр
Будущее категорическое вр.ияләшәчәкменияләшәчәксеңияләшәчәкияләшәчәкбезияләшәчәксезияләшәчәкләр
Будущее категорическое вр. (отр. форма)ияләшмәячәкменияләшмәячәксеңияләшмәячәкияләшмәячәкбызияләшмәячәксызияләшмәячәкләр
Будущее неопределённое вр.ияләшерменияләшерсеңияләшерияләшербезияләшерсезияләшерләр
Будущее неопределённое вр. (отр. форма)ияләшмәм(ен)ияләшмәссеңияләшмәсияләшмәбезияләшмәссезияләшмәсләр
неперех.
  1. 1.
    привыкать/привыкнуть, приучать/приучить; усваивать (приобретать) привычку к чему-л.
    ◊привыкание, приучение (к людям, к суровому климату, к каким-л. обычаям, к порядку, к курению, опаздывать, читать лёжа и т. д.)
    • җәяү йөрүгә ияләшү — привыкнуть ходить пешком
  2. 2.
    осваиваться/освоиться, свыкаться/свыкнуться, приживаться/прижиться, уживаться/ужиться, акклиматизироваться, адаптироваться
    ◊адаптация (к обстановке, к какому-л. месту, к новой среде)
    • авылга ияләшү — обжиться в деревне
    • күзләр караңгыга ияләштеләр — глаза привыкли к темноте
  3. 3.
    свыкаться/свыкнуться, обтерпеться, стерпеться разг. сжиться (с чем-л.), притерпеться (к чему-л. плохому, неприятному, тягостному, обременительному)
    • авыртуга ияләшү — притерпеться к боли
  4. 4.
    привязываться/привязаться, почувствовать привязанность
    ◊привязанность
    • иптәшләренә ияләшү — привязаться к товарищам
    • бала әбисенә ияләште — ребёнок привязался к бабушке
  5. 5.
    втягиваться/втянуться, привыкнуть
    • эшкә ияләшү — втянуться в работу
  6. 6.
    повадиться, привадиться куда-л. часто ходить
    • ак майга мәче ияләшкән — кошка привадилась к маслу
    • төлке тавык кетәклегенә ияләшкән — лиса повадилась в курятник
  7. 7.
    приспособиться, приноровиться, подладиться к кому-л., чему-л., разг.
    • кулдашыңның эшенә ияләшү — подладиться к работе напарника
  8. 8.
    • в знач. прич.ияләшкән — привычный (образ жизни, работы)
      • ияләшкән урын — привычное место