ияләшү
Парадигма
| Положительная форма | Отрицательная форма | |
| Инфинитив на -рга/-ргә | ияләшергә | ияләшмәскә |
| Инфинитив на -мак/-мәк | ияләшмәк | |
| Имя действия | ияләшү | ияләшмәү |
| Причастие настоящего времени | ияләшүче | ияләшмәүче |
| Причастие прошедшего времени | ияләшкән | ияләшмәгән |
| Причастие будущего времени на -ачак/-ячак | ияләшәчәк | ияләшмәячәк |
| Причастие будущего времени на -асы/-ыйсы | ияләшәсе | ияләшмисе |
| Причастие будущего времени на -р/-ыр/-ар | ияләшер | ияләшмәс |
| Деепричастие сопутствия действию | ияләшеп | ияләшмичә |
| Деепричастие предшествия действию | ияләшкәнче | ияләшмәгәнче |
| Деепричастие постдействия | ияләшкәч | ияләшмәгәч |
| мин | син | ул | без | сез | алар | |
| Желательное / повелительное наклонение | ияләшим | ияләш | ияләшсен | ияләшик | ияләшегез | ияләшсеннәр |
| Желательное / повелительное накл. (отр. форма) | ияләшмим | ияләшмә | ияләшмәсен | ияләшмик | ияләшмәгез | ияләшмәсеннәр |
| Условное наклонение | ияләшсәм | ияләшсәң | ияләшсә | ияләшсәк | ияләшсәгез | ияләшсәләр |
| Условное наклонение (отр. форма) | ияләшмәсәм | ияләшмәсәң | ияләшмәсә | ияләшмәсәк | ияләшмәсәгез | ияләшмәсәләр |
| Настояще-будущее время | ияләшәм | ияләшәсең | ияләшә | ияләшәбез | ияләшәсез | ияләшәләр |
| Настояще-будущее время (отр. форма) | ияләшмим | ияләшмисең | ияләшми | ияләшмибез | ияләшмисез | ияләшмиләр |
| Прошедшее категорическое вр. | ияләштем | ияләштең | ияләште | ияләштек | ияләштегез | ияләште(ләр) |
| Прошедшее категорическое вр. (отр. форма) | ияләшмәдем | ияләшмәдең | ияләшмәде | ияләшмәдек | ияләшмәдегез | ияләшмәде(ләр) |
| Прошедшее неопределённое вр. | ияләшкәнмен | ияләшкәнсең | ияләшкән | ияләшкәнбез | ияләшкәнсез | ияләшкәннәр |
| Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма) | ияләшмәгәнмен | ияләшмәгәнсең | ияләшмәгән | ияләшмәгәнбез | ияләшмәгәнсез | ияләшмәгәннәр |
| Будущее категорическое вр. | ияләшәчәкмен | ияләшәчәксең | ияләшәчәк | ияләшәчәкбез | ияләшәчәксез | ияләшәчәкләр |
| Будущее категорическое вр. (отр. форма) | ияләшмәячәкмен | ияләшмәячәксең | ияләшмәячәк | ияләшмәячәкбыз | ияләшмәячәксыз | ияләшмәячәкләр |
| Будущее неопределённое вр. | ияләшермен | ияләшерсең | ияләшер | ияләшербез | ияләшерсез | ияләшерләр |
| Будущее неопределённое вр. (отр. форма) | ияләшмәм(ен) | ияләшмәссең | ияләшмәс | ияләшмәбез | ияләшмәссез | ияләшмәсләр |
неперех.
- 1.привыкать/привыкнуть, приучать/приучить; усваивать (приобретать) привычку к чему-л.◊привыкание, приучение (к людям, к суровому климату, к каким-л. обычаям, к порядку, к курению, опаздывать, читать лёжа и т. д.)
- җәяү йөрүгә ияләшү — привыкнуть ходить пешком
- 2.осваиваться/освоиться, свыкаться/свыкнуться, приживаться/прижиться, уживаться/ужиться, акклиматизироваться, адаптироваться◊адаптация (к обстановке, к какому-л. месту, к новой среде)
- авылга ияләшү — обжиться в деревне
- күзләр караңгыга ияләштеләр — глаза привыкли к темноте
- 3.свыкаться/свыкнуться, обтерпеться, стерпеться разг. сжиться (с чем-л.), притерпеться (к чему-л. плохому, неприятному, тягостному, обременительному)
- авыртуга ияләшү — притерпеться к боли
- 4.привязываться/привязаться, почувствовать привязанность
- иптәшләренә ияләшү — привязаться к товарищам
- бала әбисенә ияләште — ребёнок привязался к бабушке
- 5.
- 6.повадиться, привадиться куда-л. часто ходить
- ак майга мәче ияләшкән — кошка привадилась к маслу
- төлке тавык кетәклегенә ияләшкән — лиса повадилась в курятник
- 7.приспособиться, приноровиться, подладиться к кому-л., чему-л., разг.
- кулдашыңның эшенә ияләшү — подладиться к работе напарника
- 8.
- в знач. прич.ияләшкән — привычный (образ жизни, работы)
- ияләшкән урын — привычное место
- в знач. прич.ияләшкән — привычный (образ жизни, работы)