үлчәү

глаголТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма
Положительная формаОтрицательная форма
Инфинитив на -рга/-ргәүлчәргәүлчәмәскә
Инфинитив на -мак/-мәкүлчәмәк
Имя действияүлчәүүлчәмәү
Причастие настоящего времениүлчәүчеүлчәмәүче
Причастие прошедшего времениүлчәгәнүлчәмәгән
Причастие будущего времени на -ачак/-ячакүлчәячәкүлчәмәячәк
Причастие будущего времени на -асы/-ыйсыүлчисеүлчәмисе
Причастие будущего времени на -р/-ыр/-арүлчәрүлчәмәс
Деепричастие сопутствия действиюүлчәпүлчәмичә
Деепричастие предшествия действиюүлчәгәнчеүлчәмәгәнче
Деепричастие постдействияүлчәгәчүлчәмәгәч
минсинулбезсезалар
Желательное / повелительное наклонениеүлчимүлчәүлчәсенүлчикүлчәгезүлчәсеннәр
Желательное / повелительное накл. (отр. форма)үлчәмимүлчәмәүлчәмәсенүлчәмикүлчәмәгезүлчәмәсеннәр
Условное наклонениеүлчәсәмүлчәсәңүлчәсәүлчәсәкүлчәсәгезүлчәсәләр
Условное наклонение (отр. форма)үлчәмәсәмүлчәмәсәңүлчәмәсәүлчәмәсәкүлчәмәсәгезүлчәмәсәләр
Настояще-будущее времяүлчимүлчисеңүлчиүлчибезүлчисезүлчиләр
Настояще-будущее время (отр. форма)үлчәмимүлчәмисеңүлчәмиүлчәмибезүлчәмисезүлчәмиләр
Прошедшее категорическое вр.үлчәдемүлчәдеңүлчәдеүлчәдекүлчәдегезүлчәде(ләр)
Прошедшее категорическое вр. (отр. форма)үлчәмәдемүлчәмәдеңүлчәмәдеүлчәмәдекүлчәмәдегезүлчәмәде(ләр)
Прошедшее неопределённое вр.үлчәгәнменүлчәгәнсеңүлчәгәнүлчәгәнбезүлчәгәнсезүлчәгәннәр
Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма)үлчәмәгәнменүлчәмәгәнсеңүлчәмәгәнүлчәмәгәнбезүлчәмәгәнсезүлчәмәгәннәр
Будущее категорическое вр.үлчәячәкменүлчәячәксеңүлчәячәкүлчәячәкбезүлчәячәксезүлчәячәкләр
Будущее категорическое вр. (отр. форма)үлчәмәячәкменүлчәмәячәксеңүлчәмәячәкүлчәмәячәкбезүлчәмәячәксезүлчәмәячәкләр
Будущее неопределённое вр.үлчәрменүлчәрсеңүлчәрүлчәрбезүлчәрсезүлчәрләр
Будущее неопределённое вр. (отр. форма)үлчәмәм(ен)үлчәмәссеңүлчәмәсүлчәмәбезүлчәмәссезүлчәмәсләр
I
перех.
  1. 1.
    мерить, измерять, смерять/смерить, вымеривать, вымерять/вымерить, замерять/замерить; определять/определить
    ◊измерение, вымеривание, определение
    • болынны үлчәү — вымерить луг
    • күлнең тирәнлеген үлчәү — замерить (определить) глубину озера
  2. 2.
    взвешивать/взвесить
    ◊взвешивание
    • йөкләрне үлчәү — взвешивать груз
    • сумканы үлчәү — взвесить сумку
  3. 3.
    перен.взвешивать/взвесить, обдумывать/обдумать (всесторонне), оценивать/оценить
    ◊взвешивание, обдумывание, оценка
    • тәкъдимне һәрь яклап үлчәү — всесторонне обдумывать предложение
    • һәр сүзне үлчәп сөйләү — говорить взвешивая каждое слово
  4. 4.
    прикидывать/прикинуть, смерять/смерить (взглядом, глазами, взором)
    • күзләре белән үлчәү — смерить взглядом
    • тауның биеклеген караш белән үлчәп алу — взглядом прикинуть высоту горы
Устойчивые сочетания
существительноеТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма

Таблица составлена автоматически программой Apertium (GPL-3) и может содержать ошибки и редкие формы.

падежед. ч.мн. ч.
Им.үлчәүүлчәүләр
Прит.үлчәүнеңүлчәүләрнең
Д.үлчәүгәүлчәүләргә
В.үлчәүнеүлчәүләрне
М.үлчәүдәүлчәүләрдә
Исх.үлчәүдәнүлчәүләрдән
Принадлежность
лицоед. ч.мн. ч.
1-еүлчәвемүлчәвебез
2-еүлчәвеңүлчәвегез
3-еүлчәвеүлчәүләре
II
  1. 1.
    весы
    ◊весовой
    • үлчәү гере — весовая гиря
    • кул үлчәве — ручные весы
  2. 2.
    вес; мера (единица измерения)
    • тере үлчәү — живой вес
  3. 3.
    мера, мерка (ёмкость для измерения сыпучих тел)
    • җиде үлчәү солы — семь мер овса
  4. 4.
    мерка, размер
    • нинди үлчәү туфли кирәк? — какой размер туфель нужен?
    • үлчәү белән күлмәк тегү — шить платье по мерке
  5. 5.
    1. а)
      мера, мерка, мерило
      • озынлык үлчәве — мера длины
      • бәяләр үлчәве — мерило стоимости
    2. б)
      перен.мера
      • кешеләрнең яхшылыгын нинди үлчәү белән үлчәргә? — какою мерою измерить доброту людей?
Устойчивые сочетания
Фразеологизмы
прилагательноеТатарско-русский словарь, 2007
II
измерительный
  • үлчәү тасмасы — измерительная лента, метровка
  • үлчәү әсбабы — мерительный прибор