түгү

глаголТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма
Положительная формаОтрицательная форма
Инфинитив на -рга/-ргәтүгәргәтүкмәскә
Инфинитив на -мак/-мәктүкмәк
Имя действиятүгүтүкмәү
Причастие настоящего временитүгүчетүкмәүче
Причастие прошедшего временитүккәнтүкмәгән
Причастие будущего времени на -ачак/-ячактүгәчәктүкмәячәк
Причастие будущего времени на -асы/-ыйсытүгәсетүкмисе
Причастие будущего времени на -р/-ыр/-артүгәртүкмәс
Деепричастие сопутствия действиютүгептүкмичә
Деепричастие предшествия действиютүккәнчетүкмәгәнче
Деепричастие постдействиятүккәчтүкмәгәч
минсинулбезсезалар
Желательное / повелительное наклонениетүгимтүктүксентүгиктүгегезтүксеннәр
Желательное / повелительное накл. (отр. форма)түкмимтүкмәтүкмәсентүкмиктүкмәгезтүкмәсеннәр
Условное наклонениетүксәмтүксәңтүксәтүксәктүксәгезтүксәләр
Условное наклонение (отр. форма)түкмәсәмтүкмәсәңтүкмәсәтүкмәсәктүкмәсәгезтүкмәсәләр
Настояще-будущее времятүгәмтүгәсеңтүгәтүгәбезтүгәсезтүгәләр
Настояще-будущее время (отр. форма)түкмимтүкмисеңтүкмитүкмибезтүкмисезтүкмиләр
Прошедшее категорическое вр.түктемтүктеңтүктетүктектүктегезтүкте(ләр)
Прошедшее категорическое вр. (отр. форма)түкмәдемтүкмәдеңтүкмәдетүкмәдектүкмәдегезтүкмәде(ләр)
Прошедшее неопределённое вр.түккәнментүккәнсеңтүккәнтүккәнбезтүккәнсезтүккәннәр
Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма)түкмәгәнментүкмәгәнсеңтүкмәгәнтүкмәгәнбезтүкмәгәнсезтүкмәгәннәр
Будущее категорическое вр.түгәчәкментүгәчәксеңтүгәчәктүгәчәкбезтүгәчәксезтүгәчәкләр
Будущее категорическое вр. (отр. форма)түкмәячәкментүкмәячәксеңтүкмәячәктүкмәячәкбызтүкмәячәксызтүкмәячәкләр
Будущее неопределённое вр.түгәрментүгәрсеңтүгәртүгәрбезтүгәрсезтүгәрләр
Будущее неопределённое вр. (отр. форма)түкмәм(ен)түкмәссеңтүкмәстүкмәбезтүкмәссезтүкмәсләр
перех.
  1. 1.
    1. а)
      высыпать, рассыпать (что-л. нужное)
      • онны түкмәгез — не рассыпьте муку
      • көл түгү — высыпать золу
    2. б)
      выливать/вылить, пролить
      ◊проливание чего-л.
      • сөт түгү — проливать молоко
      • яшь түктем — я лил (проливал) слёзы
  2. 2.
    перен.
    1. а)
      (целиком) изливать/излить
      ◊излияние (душевных переживаний)
      • серен түкте — излил душу (все свои секреты)
    2. б)
      поэт.(непрерывно) импровизировать, рождать (стихи, музыку и т. п.)
      • энҗе кебек юллар түкте — рождал строки, подобные жемчугам
  3. 3.
    лить, проливать свет (о светилах)
    • кояш нур түгә — солнце льёт свет
  4. 4.
    тратить/истратить, затрачивать/затратить, приложить (не жалея, без меры) что-л.
    • күпме көч түктем мин моның өчен — сколько сил приложил я ради этого (на это)
  5. 5.
    израсходовать, транжирить, растрачивать/растратить
    ◊трата
    • акча түгү — транжирить деньги
  6. 6.
    разг.вывозить; удалять/удалить (отходы, мусор и т. п.)
Устойчивые сочетания