төбәү

глаголТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма
Положительная формаОтрицательная форма
Инфинитив на -рга/-ргәтөбәргәтөбәмәскә
Инфинитив на -мак/-мәктөбәмәк
Имя действиятөбәүтөбәмәү
Причастие настоящего временитөбәүчетөбәмәүче
Причастие прошедшего временитөбәгәнтөбәмәгән
Причастие будущего времени на -ачак/-ячактөбәячәктөбәмәячәк
Причастие будущего времени на -асы/-ыйсытөбисетөбәмисе
Причастие будущего времени на -р/-ыр/-артөбәртөбәмәс
Деепричастие сопутствия действиютөбәптөбәмичә
Деепричастие предшествия действиютөбәгәнчетөбәмәгәнче
Деепричастие постдействиятөбәгәчтөбәмәгәч
минсинулбезсезалар
Желательное / повелительное наклонениетөбимтөбәтөбәсентөбиктөбәгезтөбәсеннәр
Желательное / повелительное накл. (отр. форма)төбәмимтөбәмәтөбәмәсентөбәмиктөбәмәгезтөбәмәсеннәр
Условное наклонениетөбәсәмтөбәсәңтөбәсәтөбәсәктөбәсәгезтөбәсәләр
Условное наклонение (отр. форма)төбәмәсәмтөбәмәсәңтөбәмәсәтөбәмәсәктөбәмәсәгезтөбәмәсәләр
Настояще-будущее времятөбимтөбисеңтөбитөбибезтөбисезтөбиләр
Настояще-будущее время (отр. форма)төбәмимтөбәмисеңтөбәмитөбәмибезтөбәмисезтөбәмиләр
Прошедшее категорическое вр.төбәдемтөбәдеңтөбәдетөбәдектөбәдегезтөбәде(ләр)
Прошедшее категорическое вр. (отр. форма)төбәмәдемтөбәмәдеңтөбәмәдетөбәмәдектөбәмәдегезтөбәмәде(ләр)
Прошедшее неопределённое вр.төбәгәнментөбәгәнсеңтөбәгәнтөбәгәнбезтөбәгәнсезтөбәгәннәр
Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма)төбәмәгәнментөбәмәгәнсеңтөбәмәгәнтөбәмәгәнбезтөбәмәгәнсезтөбәмәгәннәр
Будущее категорическое вр.төбәячәкментөбәячәксеңтөбәячәктөбәячәкбезтөбәячәксезтөбәячәкләр
Будущее категорическое вр. (отр. форма)төбәмәячәкментөбәмәячәксеңтөбәмәячәктөбәмәячәкбезтөбәмәячәксезтөбәмәячәкләр
Будущее неопределённое вр.төбәрментөбәрсеңтөбәртөбәрбезтөбәрсезтөбәрләр
Будущее неопределённое вр. (отр. форма)төбәмәм(ен)төбәмәссеңтөбәмәстөбәмәбезтөбәмәссезтөбәмәсләр
перех.
  1. 1.
    нацеливать/нацелить, направлять/направить (оружие)
    • штык төбәү — нацелить штык
  2. 2.
    см. текәү 1; направить взор, уставиться глазами
  3. 3.
    редко разг. приписывать
    • караклыкны кешегә төбәү — воровство приписывать чужому (сваливать на другого)
  4. 4.
    • в знач. нареч.төбәп
      1. 1.
        направляясь в сторону чего-л.; прямо в сторону чего-л.
        • авылга төбәп китте — пошёл прямо в сторону деревни (не особенно разбирая дороги)
      2. 2.
        прямо в упор (о взгляде)
        • төбәп карау — смотреть прямо (и внимательно)
      3. 3.
        адресуя кому-л.
        • картына төбәп әйтте — сказала в адрес своего старика (мужа)
      4. 4.
        имея в виду кого, что; про кого, что
        • шуңа төбәп җыр чыгару — сочинять песню про то(го)
      5. 5.
        специально к кому-л. (имея в виду какую-л. цель)
        • сиңа төбәп килдем әле — я пришёл специально к тебе