кыр

Парадигма
падежед. ч.мн. ч.
Им.кыркырлар
Прит.кырныңкырларның
Д.кыргакырларга
В.кырныкырларны
М.кырдакырларда
Исх.кырданкырлардан
Принадлежность
лицоед. ч.мн. ч.
1-екырымкырыбыз
2-екырыңкырыгыз
3-екырыкырлары
I
  1. 1.
    в разн. знач.поле
    • урманнар һәм кырлар — леса и поля
    • иген кыры — хлебное поле, нива
  2. 2.
    уст.дикая природа; дикое поле, степь; пустошь
    • посл.ул үссә уйга карар, кыз үссә кырга карар — сын вырастет — будет смотреть на долины рек, дочь вырастет — будет смотреть в степь (т. е. все разъедутся-разойдутся)
  3. 3.
    вне, что вне поселения
    ◊дикий, неприручённый, некультурный (в противопоставлении с приручёнными, культурными сородичами — о животных и растениях)
    • кыр алмагачы (алмасы) — дикая яблоня
    • кыр казы — дикий гусь
  4. 4.
    мат.грань
    • кубның алты кыры — шесть граней куба
  5. 5.
    физ.поле (электрическое, магнитное и т. п.); см. тж. сөм
Устойчивые сочетания
II
  1. 1.
    разг.см. кырый
    • өстәл кырында — на краю стола
    • юл кырларында — по бокам дороги; обочь дороги
  2. 2.
    уст.мат.см. ян
    • өчпочмак кыры — сторона треугольника
  3. 3.
    разг. в знач. послелога кырына к кому-чему; см. тж. янына
  4. 4.
    разг. в знач. послелога кырында около, возле кого-чего; см. тж. янында
  5. 5.
    разг. в знач. послелога кырыннан возле, у, мимо кого-чего; см. тж. яныннан
    • абыең кырына утыр — садись возле старшего брата
    • урман кырыннан — мимо леса
III
Устойчивые сочетания