күмелү

глаголТатарско-русский словарь, 2007
Парадигма
Положительная формаОтрицательная форма
Инфинитив на -рга/-ргәкүмелергәкүмелмәскә
Инфинитив на -мак/-мәккүмелмәк
Имя действиякүмелүкүмелмәү
Причастие настоящего временикүмелүчекүмелмәүче
Причастие прошедшего временикүмелгәнкүмелмәгән
Причастие будущего времени на -ачак/-ячаккүмеләчәккүмелмәячәк
Причастие будущего времени на -асы/-ыйсыкүмеләсекүмелмисе
Причастие будущего времени на -р/-ыр/-аркүмелеркүмелмәс
Деепричастие сопутствия действиюкүмелепкүмелмичә
Деепричастие предшествия действиюкүмелгәнчекүмелмәгәнче
Деепричастие постдействиякүмелгәчкүмелмәгәч
минсинулбезсезалар
Желательное / повелительное наклонениекүмелимкүмелкүмелсенкүмеликкүмелегезкүмелсеннәр
Желательное / повелительное накл. (отр. форма)күмелмимкүмелмәкүмелмәсенкүмелмиккүмелмәгезкүмелмәсеннәр
Условное наклонениекүмелсәмкүмелсәңкүмелсәкүмелсәккүмелсәгезкүмелсәләр
Условное наклонение (отр. форма)күмелмәсәмкүмелмәсәңкүмелмәсәкүмелмәсәккүмелмәсәгезкүмелмәсәләр
Настояще-будущее времякүмеләмкүмеләсеңкүмеләкүмеләбезкүмеләсезкүмеләләр
Настояще-будущее время (отр. форма)күмелмимкүмелмисеңкүмелмикүмелмибезкүмелмисезкүмелмиләр
Прошедшее категорическое вр.күмелдемкүмелдеңкүмелдекүмелдеккүмелдегезкүмелде(ләр)
Прошедшее категорическое вр. (отр. форма)күмелмәдемкүмелмәдеңкүмелмәдекүмелмәдеккүмелмәдегезкүмелмәде(ләр)
Прошедшее неопределённое вр.күмелгәнменкүмелгәнсеңкүмелгәнкүмелгәнбезкүмелгәнсезкүмелгәннәр
Прошедшее неопределённое вр. (отр. форма)күмелмәгәнменкүмелмәгәнсеңкүмелмәгәнкүмелмәгәнбезкүмелмәгәнсезкүмелмәгәннәр
Будущее категорическое вр.күмеләчәкменкүмеләчәксеңкүмеләчәккүмеләчәкбезкүмеләчәксезкүмеләчәкләр
Будущее категорическое вр. (отр. форма)күмелмәячәкменкүмелмәячәксеңкүмелмәячәккүмелмәячәкбезкүмелмәячәксезкүмелмәячәкләр
Будущее неопределённое вр.күмелерменкүмелерсеңкүмелеркүмелербезкүмелерсезкүмелерләр
Будущее неопределённое вр. (отр. форма)күмелмәм(ен)күмелмәссеңкүмелмәскүмелмәбезкүмелмәссезкүмелмәсләр
возвр.-страд.от күмү
  1. 1.
    возвр.прям.перен.погружаться/погрузиться, окунаться/окунуться (в воду, грязь, болото; в раздумье, в какие-л. чувства)
    • гаилә мәшәкатьләренә күмелү — погрузиться в семейные заботы
    • үз эшенә күмелү — окунуться в свою работу
  2. 2.
    прям.перен.зарываться/зарыться
    • печәнгә күмелү — зарыться в сено
    • карга күмелү — зарываться в снег
  3. 3.
    покрываться/покрыться, заполняться/заполниться чем-л. (имеет индивидуальные переводы)
    • күбеккә күмелү — покрыться пеной
    • өсте-башы карга күмелгән — одежда его вся в снегу
  4. 4.
    окутываться/окутаться, обволакиваться/обволочься (тучами, туманом, мраком, пламенем)
    • шәһәр төтенгә күмелде — город окутался дымом
  5. 5.
    усеиваться/усеяться
    • күк йөзе йолдызларга күмелде — небо усеялось звёздами
  6. 6.
    перен.исчезать/исчезнуть, скрываться/скрыться
    ◊исчезновение (в темноте, в густом тумане, в снежной мгле)
  7. 7.
    перен.наполняться/наполниться
    • урман шау-шуга күмелде — лес наполнился шумом
    • бүлмә эче яктылыкка күмелә — комната наполняется светом
  8. 8.
    перен.утопать в чём-л.
    • кырлар яшелеккә күмелде — поля утопают в зелени
    • чәчәкләргә күмелү — утопать в цветах
  9. 9.
    страд.закапываться, завалиться, зарываться; быть закопанным, заваленным
  10. 10.
    погребаться, хорониться; быть погребённым
  11. 11.
    погружаться, зарываться; быть погружённым
  12. 12.
    с.-х.окучиваться, быть окученным (о посадках картофеля)
Устойчивые сочетания